Lupe Velez. Radiobiografiak / Harkaitz Cano / Elkar, 1995.

Hutsuneak bete.

Hutsuneak bete ondoren, "erantzuna egiaztatu" botoia sakatu ea ondo egin duzun ikusteko.Pista bat ere eska dezakezu!
   izan balute      izan zen      izan zitzaion      zezakeen      ziezaiokeela      zioketen      zion      zitekeen      zitzaion      zizkion      zuen   
Lupe Velez aktorea . Ezin esan ordea arrakastaren eztia dastatu zuenik bere filmeei esker. Izan ere, bigarren edo hirugarren mailako paperak baino ez zeluloideak eskaini. Mila eta bat gauen filmea egin , gau bakarra ere ez eskainiko Hollywooden bere izarra bilatzen zuen txikano honi. Filmeetan ezkontzen ziren emakumeen soinekoen isatsa eramatea tokatu beti, jatetxe garestietan hirugarren planoan afalduz ageri ziren mahaietako extra difuminatua izatea, kamerak protagonista nagusien elkarrizketari adi jarraitzen zion bitartean. Lupe Velezek ospearekin egiten amets baina ez zuten sekula kalean seinalatzen, ez zion nehork inoiz autograforik eskatu. Bere bizilagun zirenek ere, kabaretera legez lan egiten zuela uste zuten, etxetik txintxetaz jositako soinekoa jantzita presaka irteten ikusten zutenean.

Hamalau urte zituenetik zebilen Lupe Velez zinearen munduan ate joka eta halere bere bizitzan interpretatu zuen paperik luzeena, Sbaitso & Sbaitso komunerako paper enpresak emaniko huraxe . Telebistarako publizitate spot bat egin zuen Lupe Velezek Sbaitso & Sbaitso enpresarentzat. Spot horretan ahoskatu zuen bere karrerako esaldirik luzeena: Komunerako ere, Sbaitso & Sbaitso, leumen artean leunena. Ordea Sbaitso & Sbaitso konpainiari ez bere ahotsa gehiegi gustatu eta beste ahots batekin gainetik doblatu zuen Lupe Velezena, iragarkia telebistaratu aurretik.

Hogeita hamasei urte bete zitueneko uda sargorian Metro Goldwyn Mayer estudioetatik hots egin zioten Marilyn Monroerentzat idatzitako gidoi batean oinarrituriko filmean koprotagonista izateko eskaintea eginez. Pozez zoratzen hartu zuen Lupe Velezek asturuak bere bide artistikoarekiko izan zuen jarrera aldaketa: Gutxi iraun ordea pozaldiak. Abuztuko lehen astean Marilyn Monroe hilik agertu zen bere etxean eta proiektua bertan behera geratu zen.

Frakasoz frakaso ibili zen Lupe Velez berrogei urteak bete arterainoko mugan. Muga horretara heldurik, bizitzan ospetsu izatea lortu ez eta bere heriotzak fama ekar otu zitzaion. Horrela bada, egunak eman zituen inpakto eta harridurarik gehien sor heriotza zein izan oldozten: hortxe zeukan Dorothy Hale aktore gaztearen adibidea. Horiek Ipar Amerikako gizartea eskandalizatu zuen 1938ko urrian, egunsenti batez, goizeko seietan bere soinekorik dotoreena jantzi eta bere burua New Yorkeko Hampshire House etxeorratzaren gorenetik botaz. Berehala baztertu zuen ordea aukera hau. Nahita ere ezin. Bera baju batean bizi zen. Buruari mila bira eman ondoren, Marilynen bidea jarraitzeari iritzi egokien, lo egiteko pastillak neurrigabeki hartuz alkoholarekin nahasian. Ondoren, zigarro bat erre zuen astiro-­astiro errautsak arreta handiz sobre baten barrura erortzen utziz. "Azken nahia", idatzi kartazalean.

Zeremonia honen ondorenean, biluztu eta ohera sartu zen piztu gabeko zigarro bat ezpainetaratuz. "Oraingoan bai -otu -, egunkari guztietan jasoko dute nire heriotza: biluzik eta piztu gabeko zigarro bat ezpain artean zuela hilik azaldu zen aktorea bezala pasako naiz historiara". Baina bizitzak azken ustegabeko bat gordetzen zion oraindik: alkoholak kalte egin eta ohetik korrika bizian eraman zuen Lupe Velez etxeko komuneraino botalarriak jota. Eta horrela pasa zen Lupe Velez ospearen orrialdeetara azke­nik, biluzik erabat eta komuneko zuloan burua sartuta hilik agertu zen aktorea bezala. Horrelaxe aurkitu baitzuen poliziak hurrengo goizean. Komuneko zuloan burua sartuta eta esku batez Sbaitso & Sbaitso enpresako kartoizko zilindro hutsari heltzen ziola, "Komunerako ere, Sbaitso & Sbaitso, leunen artean leunena” zioen eslogana agerian zuelarik kartoizko zilindroak.